opvue 5 review Els1

OPTIONVUE 5

De handel in opties is gebaseerd op de drie T's: Theorie, Trading en Techniek. De theorie, zowel in de financiering als de econometrie, heeft de afgelopen 30 jaar veel mogelijk gemaakt. De optietheorie heeft ons geleerd risico van een prijs te voorzien, zelfs tot het niveau dat managers met reële opties hun investeringsmogelijkheden afwegen. Een paar economen hebben er een Nobelprijs aan overgehouden, en hebben de wereld daarna ook duidelijk gemaakt dat dat geen garantie is voor een goed beleggingsresultaat. In deze software-bespreking veronderstellen we de theorie verder bekend - wie schrikt van theta, delta, gamma, rho of vega (hierna: de Grieken), koopt een goed boek over optietheorie en doet een cursus praktisch optiebeleggen, voordat hij zich aan OptionVue 5 waagt.

Wie in aandelen investeert om over dertig jaar de hypotheek af te lossen of de kleinkinderen aan een startkapitaal te helpen, en een liefhebber is van de buy-and-hold strategie, heeft weinig in opties te zoeken. Opties hebben een relatief korte looptijd, vijf jaar is lang - en dat is niet de populairste categorie. In opties beleggen betekent dus in de regel actief Traden. Zonder Techniek zou de optiemarkt niet de omvang hebben die hij nu heeft. Black & Scholes formules reken je niet aan de lopende band op de achterkant van de sigarendoos uit, alleen al daarvoor was de uitvinding van de computer nuttig. De liquide markt op Euronext zou niet tot stand gekomen zijn, als Nederland geen Teletekst had gehad. En de belegger zou nergens zijn zonder goede software. Tot die software hoort OptionVue 5.

OptionVue 5 is een Amerikaans pakket, sinds 1983 door OptionVue Systems International (www.optionvue.com) op de markt gebracht. Dat is een relatief klein bedrijf met OptionVue als enige product en alle toelevering die daar bij hoort (databank, achtergrond informatie enz). Eigenaar-directeur is Len Yates, afkomstig van IBM. Aangezien ook de optie-taal vergeven is van het Engels, is deze bespreking dus ook doorspekt van het Engels. Wellicht dat er nog eens iemand in de voetsporen van Simon Stevin (de bedenker van Nederlandse meetkundige termen als driehoek en vierkant) treedt en het Nederlands op dit vlak verbetert. Goede kennis van de relevante Engelse taal maakt het gebruik van OptionVue, waarin ook nog al eens met afkortingen wordt gewerkt, dan ook makkelijker.
Stevin kwam uit Brugge, en dat brengt ons bij de verdeler van OptionVue in Europa. Dat is Runatec Investment Systems uit Loppem (B) met als drijvende kracht Geert Strubbe, die sinds 1993 de Amerikaanse leverancier in Europa vertegenwoordigd. Strubbe heeft zelf zeer veel praktijkkennis uit de optie-analyse en -handel en is ook als vermogensbeheerder actief.

Geen TA pakket

Centraal in OptionVue staat de Trading workspace, het openingscherm. Dat is een door de gebruiker indeelbaar scherm waarin tal van vensters geplaatst kunnen worden. Een typische workspace zal een venster bevatten met koersen van een aandeel / aantal opties (de Quote window), een venster met de koersgrafiek (Price chart) en een venster met een data-tabel (de Matrix). Naar believen kan men ook zelf andere (of meer van dezelfde) vensters toevoegen, bijvoorbeeld een volatility chart.
In het Quote venster kan een keuze gemaakt worden uit 16 parameters, zoals vorige koers, hoogste koers, volume en tijdstip van de notering. De price chart is een basale grafiek, die voor verbetering mogelijk is. Er kan geschakeld worden tussen dag, week en maand koersen, en ingezoomd worden en dat was het dan. Wel kan de grafiek worden gebruikt om een koersdoel neer te zetten in koers en tijd en geeft het onderaan de grafiek de put/call ratios weer op basis van het volume en/of open interest. Dit alles volgens door de gebruiker in te stellen parameters.

De meest simpele technische analyse mogelijkheden zoals het trekken van een steunlijn of het berekenen van een voortschrijdend gemiddelde zijn echter niet mogelijk. Wie dus in zijn analyse een koersdoel wil bepalen met technische analyse, doet er goed aan een tweede pakket op de taakbalk van Windows te zetten.
Het Matrix venster is de centrale analyse tabel van waaruit de markt en mogelijke transacties worden beoordeeld. De matrix beschrijft het heden, de actuele situatie, waarin de bestaande posities worden getoond, en waarin te analyseren posities (die men overweegt) worden toegevoegd om ze (bijvoorbeeld grafisch) te analyseren. Onder elkaar worden de opties naar uitoefen-prijs getoond, met bovenin de calls en onderin de puts. Naast elkaar staan de looptijden (de januari serie, de april serie etc). In de cellen van deze matrix staan de koersgegevens van de opties en/of de optie-parameters. U heeft keuze uit 30 verschillende gegevens. Die kunnen eenvoudig worden aangepast met een rechter muisklik. Het duurt wellicht even voor men goed gewend is aan dit venster; dat komt door de grote hoeveelheid mogelijkheden die men met dit stuurpaneel op kan.
Zo kun je met een knop 'Define' op de werkbalk bovenin het scherm bepalen welke opties, onderliggende waarden, futures en converteerbare obligaties in het scherm worden getoond (en voor opties: welke series naar uitoefen-prijs en afloopdatum). Met de Format-knop kan het aantal parameters per uitoefenprijs worden bepaald. Die hebben overigens geen label in de standaard opmaak; met de knop Legend kan die wel worden opgeroepen. U kunt tot drie verschillende Matrix lay-outs bewaren. Het is ook mogelijk om van een serie (of future) alle beschikbare parameters (de Grieken, het volume, de koersparameters etc.) aan te roepen in een apart venster via de knop Expand.

Spreads zijn simpel

De test voor optie software is natuurlijk hoe makkelijk de analyse wordt ondersteund van transacties die bestaan uit meerdere opties (spreads met bijvoorbeeld een put en een call, of twee tegengestelde calls met verschillende uitoefenprijzen of looptijden), of die bestaan uit een transactie in de optie plus de onderliggende waarde. Het definiëren van zo'n combinatie is een fluitje van een cent in OptionVue 5. We Klikken op de knop Spread_setup en krijgen een invulschermpje dat over de Matrix ligt. Vervolgens klikken we een bepaalde optie aan en klikken op de plus (= kopen / long) of min (= verkopen / short) knop van het Spread_setup invulschermpje. Persoonlijk had ik de plus en min knoppen wat kleiner gemaakt en daar Long en Short bij gezet, maar dat zal wel een kwestie van smaak zijn. Nog een click en we krijgen het Expand scherm met de parameters voor de gedefinieerde spread. Dat zijn alle parameters die ook voor de individuele series beschikbaar waren, maar nu voor de combinatie! OptionVue is vervolgens het monitoringsinstrument door (real time) deze positie bij te houden.
Via de knop Analyze kan een grafische analyse worden opgeroepen voor de gedefinieerde transactie. Men krijgt dan de bekende optieanalyse grafiek (prijs onderliggende waarde op de x-as, het resultaat van de transactie op de y-as), waarbij met lijnen voor de looptijden of de volatility de mogelijke uitkomsten van de transactie op basis van het optie-model worden geprojecteerd. Met tal van knoppen kan men met de figuur spelen (bijvoorbeeld andere volatilities), en men krijgt de bijbehorende grafiek en de parameters. Op de Y-as kunnen ook andere waarden worden getoond.
Het is mogelijk om met een paar pijltjes-knoppen door de tijd te wandelen, en de analyse te maken vanuit een tijdstip in de toekomst: hoe ziet de positie er, met wat we nu weten, drie weken voor expiratie uit? Het is met twee andere knoppen ook mogelijk om de vorige analyse (bijvoorbeeld van een spread met een expiratiemaand die een periode verder ligt) op te roepen en zo twee alternatieve trades te vergelijken. Het is mogelijk om het verschil aan te geven tussen posities die men al heeft, en potentiële transacties die worden geanalyseerd. Wenst u alles nog meer in detail te bekijken dan klikt u op de Detailed analysis knop en een nieuw venster verschijnt met een gedetailleerd overzicht van de positie met een overzicht van opening tot sluiting.
Een andere grafiek is de volatility grafiek die de beweeglijkheid van de prijs analyseert. Natuurlijk wordt zowel de statistische als de impliciete (in de prijs verdisconteerd zijnde) beweeglijkheid weergegeven. Desgewenst kan de prijsgrafiek er bij in worden gezet. In de figuur kan op elk punt worden geklikt om een verticale lijn op te roepen met de waarden van de parameters voor dat moment.

Is er nog handel?

Wie het aan creatieve ideeën voor een transactie ontbreekt, kan OptionVue laten zoeken naar aantrekkelijke posities. Met de optie Trade Finder kan er voor één of meerdere onderliggende waarden worden gezocht naar mogelijk winstgevende aan- en verkoopadviezen, waarbij er zoekargumenten opgegeven kunnen worden wat betreft doelen en risicovoorkeuren. Er kan aangegeven worden welke strategieën in aanmerking mogen komen (long straddle, short underlying etc.). Bij de doelen wordt gevraagd om het in te zetten vermogen (denk ook aan de margin verplichting) de beoordelingsbasis (winst/verlies, rendement, rendement op jaarbasis), en het feit of de huidige positie in de beschouwing moet worden betrokken. Opgegeven kan ook worden dat men delta-neutraal wil blijven. Tot slot kunnen filters worden opgegeven, zoals minimum of maximum prijzen van de onderliggende waarde, het volume of het gat in de bied/laat koers. En de uitkomsten kunnen gesorteerd worden op winst/verlies, rentabiliteit maar ook op best case en worst case mogelijkheden van de trades. De aanbevolen transacties kunnen vervolgens weer worden geanalyseerd vanuit het Matrix Venster met de grafische analyse zoals hierboven is beschreven.
OptionVue heeft ook nog een tweede mogelijkheid om aan ideeën te komen voor transacties, namelijk door te zoeken in de database, bijvoorbeeld op opties of aandelen met een exceptioneel volume.
Uit de cognitieve psychologie weten we dat de meeste mensen zeer slecht met kansen om kunnen gaan. Twee ziektegevallen in de streek en er is een epidemie die om inenting vraagt. Een wat meer wetenschappelijke benadering onder de knop kan dus zeer handig zijn. OptionVue biedt daarvoor de probability check, een kans-berekenaar. Gegeven de beweeglijkheid en de termijn waarover de berekening loopt, wordt uitgerekend hoe groot de kans is dat de koers de strike price een keer toucheert (of er overheen gaat) bij 68, 95, en 99 procent betrouwbaarheid.

OptionVue heeft een goede module voor portefeuillebeheer. In het Matrix venster kan een geanalyseerde transactie eenvoudig worden omgezet in een positie, die dan in de portefeuille wordt opgenomen. De module houdt rekening met kosten en kan meerdere portefeuilles (accounts) aan. Dat is ook ontworpen met het oog op vermogensadviseurs die meerdere klanten willen bedienen met dit pakket. Er zijn verschillende overzichten over het verloop van de portefeuille (ook grafisch) beschikbaar.

Al met al is OptionVue een compleet en zeer aantrekkelijk pakket voor de gevorderde optiebelegger. Wie af en toe eens een call schrijft op zijn aandelen of via een geschreven put wat aandelen aankoopt, heeft dit wellicht niet allemaal nodig. OptionVue is specialistische software en stelt wel eisen. Aan de gebruiker qua kennis van optiebeleggen (opvallend is dat er weinig theoretische uitleg wordt gegeven) en een paar woorden Engels, ook al is er een Nederlandstalige introductie gids. Op enige inwerktijd moet worden gerekend, ook al is er een goede tutorial beschikbaar. En eisen aan de PC. De HCC leden Aart Visser en Peter Annegaarn onderwierpen het pakket aan een test (waarvan we bij het schrijven van dit artikel dankbaar gebruik hebben gemaakt), en raadden het gebruik van een notebook bij real time koersvoorziening af vanwege instabiliteit. Een Pentium II met 16 MB werkgeheugen is het minimum, en een snel modem, CD-Rom en Internetaansluiting worden ook aanwezig verondersteld. Maar ook zij waren vol lof over het pakket, net als over de begeleiding vanuit de helpdesk van Runatec en over de optiecursus van Geert Strubbe.. De aansluiting op real time koersinformatie bleek in die test geen probleem op te leveren.

Tot slot de kosten: die liggen rond de $ 1000,- voor een basisversie, voor de portefeuille-module wordt nog eens $ 400,- extra gevraagd. En voor een praktische toepassing van de reële optietheorie: een dertig-dagen versie kost $ 74,-.

Voor meer informatie:

.

.

Runatec Investment Systems (OptionVue5)
Bosduivenpad 5, 8210 Loppem, Belgie
tel. 0032 5038 8189 fax. 0032 5038 6951
e-mail: geert@runatec.com
www.optionvue.com